Kemik sağlığı, hareket kabiliyeti ve yaşam kalitesi açısından büyük önem taşır. Ancak çoğu zaman belirti vermeden ilerleyen kemik erimesi, dünya genelinde olduğu gibi Türkiye’de de giderek daha sık gündeme gelen sağlık sorunları arasında yer almaktadır.
Batıgöz Sağlık Grubu Balçova Cerrahi Tıp Merkezi Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. Mehmet Hakan Özer, kemik erimesinin özellikle belirli risk gruplarında daha sık görüldüğünü ve erken farkındalığın önem taşıdığını belirtiyor.
Kemik Erimesi Uzun Süre Sessiz Seyredebilir
Kemik erimesi, kemik dokusunun mineral yoğunluğunun azalması ve kemik yapısının zayıflamasıyla ortaya çıkan bir hastalıktır. Kemikler yaşam boyunca sürekli olarak yenilenir; ancak yaş ilerledikçe kemik yapım süreci yavaşlayabilir.
Op. Dr. Mehmet Hakan Özer, osteoporozun çoğu zaman belirti vermeden ilerleyebildiğine dikkat çekerek şu bilgileri paylaşıyor:
“Birçok kişi kemik erimesi olduğunu ancak bir hasar meydana geldiğinde öğrenebilir. Bu nedenle risk grubunda yer alan bireylerin kemik sağlığı konusunda daha bilinçli olması önemlidir.”
Kemik Erimesi Açısından Risk Altında Olan Gruplar Dikkatli Olmalı
Kemik erimesi her yaş grubunda görülebilse de bazı bireylerde risk daha yüksek olabilir. Özellikle hormonal değişiklikler, yaşam tarzı alışkanlıkları ve bazı sağlık durumları kemik yoğunluğunu etkileyebilir.
Kemik erimesi açısından risk grubunda yer alabilecek kişiler arasında:
- Menopoz sonrası dönemdeki kadınlar,
- İleri yaş grubundaki bireyler,
- Ailede osteoporoz öyküsü bulunan kişiler,
- Yetersiz kalsiyum ve D vitamini alımı olan bireyler,
- Uzun süre hareketsiz yaşam süren kişiler,
- Sigara ve alkol kullanan bireyler,
- Düşük vücut ağırlığına sahip kişiler,
- Uzun süre kortizon gibi bazı ilaçları kullanan hastalar yer alabilir.
Kadınlarda menopoz sonrasında östrojen hormonunun azalması kemik yoğunluğunun daha hızlı düşmesine neden olabilir. Bu nedenle özellikle menopoz sonrası dönemde kemik sağlığının düzenli olarak değerlendirilmesi önemlidir.
Menopoz Dönemi Kemik Sağlığını Doğrudan Etkileyebilir
Kemik erimesinin en önemli nedenlerinden biri hormonal değişikliklerdir. Özellikle menopoz döneminde östrojen hormonunun azalması, kemik yoğunluğunun daha hızlı düşmesine neden olabilir.
Östrojen hormonunun azalması, kemik yıkımının artmasına neden olabilir. Bu nedenle menopoz dönemindeki kadınların kemik sağlığı açısından düzenli takip edilmesi gerekiyor.
Sırt Ağrısı ve Boy Kısalması Dikkate Alınmalıdır
Kemik erimesi çoğu zaman belirgin şikayetler oluşturmaz. Ancak ilerleyen dönemlerde bazı belirtiler ortaya çıkabilir.
Kemik erimesi belirtileri arasında şu durumlar görülebilir:
- Sırt ve bel bölgesinde uzun süren ağrılar
- Boyda zamanla kısalma
- Omurgada eğrilik veya kamburlaşma
- Küçük travmalar sonrası oluşan kemik kırıkları
- Hareket sırasında kemik hassasiyeti
Op. Dr. Mehmet Hakan Özer, özellikle omurga kırıklarının bazen fark edilmeden gelişebileceğini belirterek şu açıklamayı yapıyor:
“Omurga kemiklerinde meydana gelen küçük kırıklar zamanla duruş bozukluklarına ve boy kısalmasına yol açabilir. Bu nedenle uzun süre devam eden sırt ağrılarının ihmal edilmemesi gerekir.”
Hareketsiz Yaşam ve Beslenme Alışkanlıkları Kemik Sağlığını Etkileyebilir
Kemik erimesi yalnızca yaşa bağlı bir durum değildir. Günlük yaşam alışkanlıkları da kemik sağlığı üzerinde önemli rol oynar.
Kemik sağlığını etkileyebilen bazı faktörler şunlardır:
- Yetersiz kalsiyum ve D vitamini alımı
- Hareketsiz yaşam tarzı
- Sigara ve alkol kullanımı
- Düşük vücut ağırlığı
- Ailede osteoporoz öyküsü
Yürüme, hafif egzersizler ve aktif yaşam tarzı kemik dokusunun güçlenmesine yardımcı olabilir. Uzun süre hareketsiz kalmak ise kemik yoğunluğunun azalmasına zemin hazırlar.
Kemik Yoğunluğu Ölçümü Riskin Belirlenmesinde Etkilidir
Kemik erimesinin erken dönemde tespit edilmesi için kemik mineral yoğunluğu ölçümü önemli bir değerlendirme yöntemidir. Bu ölçüm sayesinde kemiklerin dayanıklılığı hakkında bilgi edinilebilir. Uzmanlar özellikle menopoz sonrası kadınların ve ileri yaş grubundaki bireylerin kemik sağlığı kontrollerini ihmal etmemesi gerektiğini belirtmektedir.
“Sağlıklı kemikler hareketli ve bağımsız bir yaşam için önemlidir. Dengeli beslenme, düzenli fiziksel aktivite ve sağlık kontrollerinin ihmal edilmemesi kemik sağlığının korunmasına destek olabilir.”
